Neurri jakin batzuetako bankada altua fabrikatzeko, kontuan hartu behar dira eraikuntza-materiala eta haren fabrikazio-prozesua. Bankada makina-erreminten atalik garrantzitsuenetako bat da, haren gainean egituratzen eta altxatzen baita makina osoa. Bankadak zurruntasunagatik eta neurri handiko piezak jasateko gaitasunagatik bereizten dira.
Zer da bankada?
Bankada edozein makina-erremintaren egitura finkoa da. Makina eraikitzen den oinarria da, eta horregatik oinarri edo banku ere deitzen zaio. Bankada ororen ezaugarri nagusia, edozein motatakoa izanda ere, zurruntasuna da; hori fabrikatzeko erabiltzen diren materialekin lotuta dago (tenperatura altuei oso ondo eutsi behar diete), baina baita mekanizazio-abiadurak jasateko gaitasunarekin ere.
Kontuan hartu behar da bankadak dar-dar egiten badu edo mugitzen bada mekanizazioan, baliteke nahi diren emaitzak ez lortzea. Bankadak beharrezkoak dira makina-erremintetan; bestela, egituraren deformazioek mekanizazioaren zehaztasuna baldintzatuko lukete.
Makina-erremintaren atal honetan jartzen dira ekipoaren gainerako elementuak, baina osagai horiei eustea ez da bankadaren lan bakarra. Ebaketa-indarrei eutsi behar die, eta makinaren atalen (orgen, adibidez) desplazamendu egokia ahalbidetu. Izan ere, bankadak, makinaren oinarria eta egitura izateaz gain, ekipoaren elementu mugikorrak mugitzen diren bidea dira. Orgak edo mahaia izan daitezke. Aurrera eta atzera egiteko mugimendua bankadaren gainean instalatutako giden bidez egiten da, eta gida horiek euskarri-gainazal bereziak dira.
Bankada motak
Zurrunak izan arren, bankadak ez dira beti buruarekiko horizontalean jarri behar; makinaren beharren arabera eraiki daitezke. Horrela, makinetarako hainbat bankada mota daude: lauak, inklinatuak eta bankada altua, aurreko biak baino altuagoa dena.
Bankadak makina-erremintaren arabera aldatzen dira. Tornuetan, adibidez, bankada laua nabarmentzen da; bankada hori duten makinei tailer motako tornu deritze, eta neurri handiko piezak mekaniza ditzakete. Bankada inklinatuko tornuetan, berriz, pieza txikiak mekanizatzen dira, errakorrak esaterako.
Makina-erreminta trinkoagoetan, hala nola fresatzeko makinetan, mahai-gaineko zulatzeko makinetan eta artezteko makinetan, ohikoa da bankada altua izatea: bankada horizontal bat baino laburragoa, baina altuagoa.
Bankada altua: neurriak eta baldintza teknikoak
Esan dugun bezala, bankada altua neurri txikiko makina-erremintetan erabili ohi da, bertikalean edo mahai gainean lan egiten dutenetan. Zer baldintza bete behar ditu bankada batek eraginkorra izateko? Hasteko, makinaren atal honek gainerako elementuen antolaera egokia bermatu behar du; horrek mekanizazioen zehaztasuna bermatzen du.
Bestalde, bankadek zurruntasun estatikoa eta dinamikoa izan behar dute, zubiak eta zutabeak eta erresistentzia handia higaduraren aurrean, ez bakarrik haien gainean mugitzen diren gidek eragindakoa, baita mekanizazioan sortzen diren bibrazioek eragindakoa ere.
Eraikuntza-materiala
Bankadak eraikitzeko material egokia aukeratzea tailerreko lan-baldintzen araberakoa da, bai eta egiten den mekanizazio motaren eta, oro har, makina-erremintari ematen zaion erabileraren araberakoa ere. Gaur egun, neurrietan desberdintasunak izan arren, ia bankada guztiak material berberekin eraikitzen dira:
- Burdinurtu grisa. Bankadak fabrikatzeko material ohikoena da. Gidak bankadaren gorputzaren parte direnean, eta ez haren gainean muntatutako elementuak, burdinak higadurarekiko erresistentzia handia izan behar du.
- Makina txikiagoetarako, hala nola brikolajekoetarako, mekanizazio handirik behar ez dutenetarako, bankada altua CY 18-36 burdinurtuzkoa izan daiteke, HB-60-230 gogortasunekoa.
- Bankada altuak hormadun konfigurazio sinplea duenean (10 eta 30 mm arteko lodiera), CY 21-40 motako burdinurtua erabiltzen da; lodiera 20tik 60ra igotzen bada, burdina 28-40 motakoa izango da. Lodiera handitzen bada, erabilitako burdinurtu motak ere handiagoa izan behar du.
Bankada altuaren fabrikazioa eta neurriak
Bi metodo daude bankadak fabrikatzeko, edozein motatakoak izanda ere:
- Galdaketa bidez: burdinurtuz egindako bankadak.
- Soldadura bidez: karbono-altzairuz fabrikatzen direnak.
Bankada fabrikatzeko metodoa aukeratzea eraikuntza-modu bakoitzaren alderdi ekonomiko eta teknikoen araberakoa da. Burdinurtuzko bankada altuak, adibidez, altzairuzkoak baino sinpleagoak dira; horregatik dira merkeagoak, eta makinak seriean ekoizteko teknikarik erabiliena da.
Soldatutako bankadak, berriz, makinak denbora laburrean egin nahi direnean eraikitzen dira, eta galdaketarako burdinazko moldeak egitea gomendagarria ez denean.