Yatay işleme merkezi, farklı işleri otomatik olarak yapmak üzere özel olarak tasarlanmış bir makinedir. Bu makine bilgisayarlı sayısal kontrol (CNC) ile çalışır; bu da hassasiyet, doğruluk ve verimlilik kazanmak için otomatik bir çalışma süreci yürütmesi anlamına gelir.
Yatay işleme merkezlerinin çok farklı boyut, biçim ve otomasyon seviyeleri vardır. Bu makinelerin hepsinin ortak özelliği işi otomatik olarak yapmalarıdır. Böylece operatör çalışma süreci boyunca parçalara müdahale etmek zorunda kalmadan üretim hızlanır.
Yatay işleme merkezinin yaptığı işler
Yatay işleme merkezi, karmaşık parçalar üzerinde çeşitli otomatik işleme operasyonları gerçekleştirir. Elde edilen verimlilik seri üretimde kullanılabilecek düzeydedir. Hatta her türlü metal parçada talaş kaldırarak yapılan her işi gerçekleştirebilir.
Bu işler genellikle büyük boyutlu parçalarda yapılır. Yatay işleme merkezi, yapılacak işe göre parçanın farklı açılarda konumlandırılmasına olanak tanır. Makinede bir dizi kesici takım bulunur; matkap uçları, frezeler veya kesiciler gibi bu takımlar talaş kaldırmak, delik delmek, yüzey düzlemek vb. için döner veya baskı uygular.
Delme
Delme, döner hareketli bir matkap ucuyla parça malzemesinde delik şeklinde bir kesim yapılan bir işleme yöntemidir. Parçada açılan deliğin ölçüleri, bilgisayarlı sayısal kontrol (CNC) ile önceden istenen şekilde belirlenebilir.
Kanal açma
Kanal açma, parçada çeşitli silindirik kanalların açıldığı bir yatay işleme operasyonudur. Bu kanalların genişliği ve derinliği önceden CNC kontrol paneli üzerinden girilir. Dolayısıyla makine, komutları önceden belirlenmiş kanal genişliği ve derinliğine göre uygular.
Diş açma
Bu yatay işleme operasyonunun amacı parçada diş oluşturmaktır. Bu işlem hem iç hem de dış diş olarak yapılabilir; dış diş açma daha kolaydır. İlerleme hızının diş adımına eşit olması gerektiği mutlaka göz önünde bulundurulmalıdır. İç diş tornalamada ise işin daha iyi yapılabilmesi için talaş tahliyesine dikkat edilmelidir.
Kesip ayırma
Kesip ayırma, yatay işleme merkezinin yapabildiği bir diğer işlemdir. Bu durumda makine parçanın bir kısmını keser veya ayırır. Genellikle büyük parçalarda yapılan bir iştir ve makinenin en yüksek hassasiyet ve güvenliği sağlamasını gerektirir. Aksi takdirde parçanın hurdaya ayrılması gerekir.
Raybalama
Raybalama, yüksek hassasiyetli deliklerin elde edildiği bir işleme operasyonudur. Bunun için çok ağızlı bir takım kullanılır ve son derece doğru ve hassas delikler elde edilir. Operatör, uygulanacak kesme derinliğini, hızı ve ilerlemeyi belirtmek için koordinatları CNC kontrol paneline girer.
Profil işleme
Bazı parçalarda çok karmaşık ve erişimi zor kanallar bulunur. Bu parçalara en iyi yüzey kalitesini kazandırmak için profil işleme uygulanır. Önceki işlerde olduğu gibi, profil işleme koordinatları kontrol paneli aracılığıyla makineye girilir. Bundan önce, en iyi sonucu elde etmek için istenen profil tasarımının iyice değerlendirilmesi çok önemlidir.
Alın işleme
Alın işleme, makinenin parçanın ucunu işlediği operasyondur. Sonuçta parçanın ön yüzünde düz bir yüzey elde edilir. Parça döner hareket yapar ve her iki yüzünden de alın işlemesi yapılabilir. Bu durumda, bir yüzdeki alın işleme tamamlandığında parçanın çevrilmesi gerekir.
Tırtıl çekme
Tırtıl çekme, kavramayı kolaylaştırmak için parçanın yüzeyine uygulanan bir işleme operasyonudur. Bu işlem üç farklı şekilde yapılabilir: deformasyon, ekstrüzyon veya kesme. Yatay işleme merkezlerinin çoğu bu işlemi kesme yoluyla yapar; çünkü bu yöntemle daha fazla derinlik ve daha iyi bir yüzey kalitesi elde edilir. Günümüzün bazı yatay işleme merkezleri, farklı işleri tek bir makinede yapabilir. Dolayısıyla bunlar daha yüksek verimlilik, yüzey işlemede en yüksek verim ve hassasiyet ile önemli maliyet tasarrufu sağlayan çok fonksiyonlu makinelerdir.