Firmalarda üretimin kalitesini ve verimliliğini artırmak, zaman içinde sürekli geliştirilmeye çalışılan iki hedeftir; böylece verimlilik artırılır, hizmet kalitesi ve müşterilerle ilişkiler iyileştirilir.
Bu fikirden yola çıkılarak, İngilizce baş harfleriyle SMED felsefesi olarak bilinen Single Minute Exchange of Die felsefesi geliştirilmiştir. Bu ilke, takım veya makine değişimi için harcanan süreler de dahil olmak üzere üretim sürelerini en aza indirmeyi amaçlar. En temel tanımıyla bu felsefenin hedefi, söz konusu değişimlerin on dakikadan kısa sürede yapılmasıdır; böylece iş hızlanır.
SMED felsefesi nedir?
SMED felsefesinin ilke ve metodolojisi her türlü makine ve ekipmanda uygulanabilir; özellikle de üretim süreçlerinde optimum performans ve daha fazla çeviklik gerektirenlerde.
Bu felsefe uygulanarak, makine dururken veya beklemedeyken gerçekleştirilen değişim süreçlerinin optimize edilmesi amaçlanır; hedef, bir partiden diğerine geçerken harcanan süreyi veya bir takımdan diğerine geçiş süresini en aza indirmektir.
Başka bir deyişle SMED teknikleri, kullanılan takımların mümkün olan en kısa sürede değiştirilmesini sağlar; bu da süreçlerin kalitesinden ödün vermeden yanıt sürelerini kısaltır. Temel olarak amaç, makinenin durduğu sürenin “ortadan kaldırılmasıdır”; çünkü bu süre sürece hiçbir değer katmaz.
SMED sürecinin aşamaları
SMED felsefesi dört aşamaya ayrılabilir:
- Hazırlık işleminin incelenmesi: bu adım, parti değişiminin nasıl gerçekleştiğini gözlemlemek ve analiz etmek, bu süreçte geçen süreyi belirlemek ve böylece değişim süresini, yani bir partinin son parçasının üretimi ile bir sonraki partinin ilk parçası arasındaki süreyi kısaltmak için en iyi seçeneği aramaktan oluşur. Bu inceleme, operatörlerin parça ararken, kalite kontrol formlarını doldururken, parçaları söküp yeni partinin kurulumuna başlamak için yeni parçaları takarken attıkları her adımı ve yaptıkları her hareketi ayrıntılı biçimde değerlendirmeyi içerir.
- İç ve dış işlemlerin ayrılması: bu aşamada içeride (yani makine dururken) yapılan işler, ekipman çalışırken yapılabilecek işlerden ayrılır. Analiz yapılırken, işlerin ve kullanılan takımların belirtildiği bir liste tutmak, bunların işleyişini ve uygulama sürelerine uyulup uyulmadığını kontrol etmek önemlidir.
- İç işlerin dış işlere dönüştürülmesi: ekip, makinenin iç hazırlığını derinlemesine analiz ederek bu işlerden hangilerinin makine durdurulmadan önce yapılabileceğine karar verir ve böylece değişim sürecini en aza indirir. Bu aşamada amaç, iç işlemleri dış işlemlere dönüştürerek işlerin makine çalışırken yapılabilmesini sağlamak ve böylece iç işlerin süresini kısaltmaktır. Buna örnek olarak, bir sonraki partinin üretiminde kullanılacak takımların hazırlanması verilebilir; bu hazırlık, değişimin tam zamanında başlayabilmesi için makine durdurulmadan önce yapılabilir.
- İşlerin iyileştirilmesi: bu aşama, sürecin uygulanmaya devam edilmesine, makine dururken giderek daha az hareket yapılmasına ve süreçlerin adım adım optimize edilmesine dayanır.
SMED felsefesinin amacının değişim süresini kısaltmak olduğunu unutmamak gerekir; böylece daha küçük partiler üretilebilir, depolanan hammadde miktarı azaltılabilir, firmanın verimliliği artırılabilir ve elbette zaman başta olmak üzere diğer kaynaklar daha iyi değerlendirilebilir.
SMED felsefesinin sağladığı faydalar
SMED tekniklerini uygulamak, kalıp ve takım değişimini mümkün olan en kısa sürede yapmak için idealdir; bu sayede şu faydalar elde edilebilir:
- Üretim sürelerinin kısalması.
- Daha küçük partiler halinde üretim.
- Yanıt sürelerinin en aza indirilmesi.
- Müşteri hizmetleri kalitesinin iyileşmesi.
- Üretim maliyetlerinin düşmesi.
- Üretim sürecinin esnekleşmesi.
- Firmanın rekabet gücünün artması.
- Stok seviyesinin düşmesi.
- Firma yönetim sisteminin hızlanması.
- Tüm süreçlerin genel olarak optimize edilmesi.
SMED felsefesi, parti üretimini hızlandırmak amacıyla takım değişim sürelerini kısaltmak için geliştirilmiştir; böylece firma faaliyetlerinde daha iyi bir performans gösterebilir, müşteri talepleri zamanında karşılanır ve tüm iç ve dış süreçler optimize edilir.